ESWT (Şok Dalga Tedavisi) Nedir, Kimlere Uygulanır?
Fzt. Kemran Hafız · 6 Eylül 2026 · 2 dk okuma · Son güncelleme:
ESWT — açık adıyla ekstrakorporeal şok dalga tedavisi — vücuda dışarıdan verilen basınç (ses) dalgalarıyla dokuda iyileşmeyi uyaran, ameliyatsız ve iğnesiz bir yöntemdir. En çok, egzersiz ve diğer yöntemlere rağmen geçmeyen, kronikleşmiş kiriş (tendon) ve bağ sorunlarında kullanılır. Tek başına değil, egzersiz programıyla birlikte uygulandığında anlamlıdır.
ESWT nasıl çalışır?
Cihaz, ağrıyan bölgeye kısa ve yüksek enerjili basınç dalgaları gönderir. Bu dalgalar dokuda kontrollü bir uyarı oluşturur; amaç takılıp kalmış iyileşme sürecini yeniden başlatmak, bölgedeki kan akışını artırmak ve ağrı sinyalini azaltmaktır. Dokuyu "kırıp dökmez"; iyileşmeye yönelmesini destekler.
Hangi durumlarda uygulanır?
| Durum | Bölge |
|---|---|
| Plantar fasiit / topuk dikeni ağrısı | Topuk ve ayak tabanı |
| Tenisçi ve golfçü dirseği | Dirseğin dış ve iç yüzü |
| Aşil tendon sorunları | Topuk arkası |
| Kalsifik tendinit (kireçlenme) | Omuz |
| Patellar tendon ağrısı | Diz önü |
| Büyük trokanter ağrısı | Kalça yanı |
Ortak noktaları: kiriş ya da bağ kaynaklı ve en az birkaç aydır süren şikâyetler olmaları. Kesin uygunluğu değerlendirme belirler.
Seans nasıl geçer, kaç seans sürer?
Seans genellikle 10–20 dakika sürer, anestezi gerekmez. Uygulama sırasında bölgeye göre değişen bir rahatsızlık hissedilebilir; enerji düzeyi tolere edilebilecek seviyeye göre ayarlanır. Çoğu protokolde haftada bir, 3–5 seans uygulanır. Etkisi hemen değil, sonraki haftalarda kademeli olarak ortaya çıkar.
Neden egzersizle birlikte?
ESWT bir pencere açar: ağrı azalır, doku iyileşmeye yönelir. O pencere kirişin yük taşıma kapasitesini artıran egzersizle doldurulmazsa şikâyet geri gelebilir. Bu yüzden program; ESWT seansları, kademeli kiriş yüklemesi ve günlük yük ayarını birlikte içerir.
Kimlere uygulanmaz?
- Gebelik
- Uygulama bölgesinde enfeksiyon, açık yara ya da tümör
- Kanama bozukluğu ya da kan sulandırıcı kullanımı (hekim görüşüyle değerlendirilir)
- Çocuklarda büyüme plakalarının üzeri
- Akciğer, büyük damar ve sinirlerin doğrudan üzeri
- Kalp pili olanlarda uygulama bölgesine göre hekim görüşü
Bu durumlar değerlendirmede mutlaka sorulur.
Fizyoterapide nasıl planlanır?
Bursa'da ESWT şok dalga tedavisi önce şikâyetin gerçekten kiriş ya da bağ kaynaklı olup olmadığını ayırır: sinir kaynaklı ağrı, eklem sorunu ya da başka bir neden varsa ESWT uygun olmayabilir. Uygunsa seanslar egzersiz programına eklenir; ilerleme ağrı ve fonksiyon ölçümleriyle izlenir. Topuk ağrısı için topuk dikeni, dirsek için tenisçi dirseği, omuz için omuz ağrısı sayfalarına da bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
ESWT acı verir mi? Uygulama sırasında rahatsızlık hissedilebilir; enerji düzeyi tolere edilebilecek seviyede tutulur. Sonrasında bir iki gün hafif hassasiyet olabilir.
ESWT'den sonra ne yapılmamalı? Uygulama sonrası ilk günlerde bölgeyi aşırı zorlayan aktivitelerden kaçınılması önerilir; egzersiz programı fizyoterapistin belirlediği dozda sürdürülür.
ESWT kalıcı mı? Egzersizle birlikte uygulandığında birçok kişide uzun süreli rahatlama sağlar; ancak yük alışkanlıkları değişmezse şikâyet tekrarlayabilir.
Fzt. Kemran Hafız, Bursa Nilüfer'de ESWT'yi kiriş ve bağ kaynaklı inatçı şikâyetlerde, değerlendirme sonrası ve egzersiz programıyla birlikte uygular.